SERA Datawijzer ontving onlangs het Edu-V keurmerk. Product owner Fabian Wattimena en schooldirecteur en bovenschools ICT-coördinator Joris van Veen bespreken wat de afspraken achter het keurmerk scholen in de praktijk kunnen opleveren.
SERA Datawijzer is een leerlingenadministratiesysteem (LAS) met geïntegreerd leerlingvolgsysteem (LVS). Bijna drie jaar geleden vroeg Fabian Joris om vanuit de onderwijspraktijk mee te denken over de ontwikkeling ervan. Dat doet Joris zonder dat zijn school SERA DataWijzer gebruikt of er afspraken zijn gemaakt over afname van het product.
Sindsdien brengt hij ervaringen uit de schoolpraktijk in en vertaalt Fabian die samen met zijn team naar de ontwikkeling van het product.
Als systemen niet dezelfde taal spreken
Scholen gebruiken verschillende digitale systemen die gegevens met elkaar uitwisselen. Wanneer leveranciers ieder op hun eigen manier gegevens uitwisselen, wordt het lastiger om systemen goed op elkaar aan te laten sluiten. De standaarden binnen Stichting Edu-V maken het makkelijker en veiliger om gegevens tussen systemen uit te wisselen.
Joris: ‘Als we gegevens van Cito in het leerlingadministratiesysteem dat we nu gebruiken laden, kan er verschil ontstaan tussen wat daar zichtbaar is en wat Cito zelf laat zien. Ouders kijken in ons systeem, terwijl wij soms een uitdraai van Cito gebruiken. Als die twee niet hetzelfde beeld geven, is dat lastig uit te leggen. Het zou veel makkelijker zijn als zulke vertaalverschillen niet ontstaan.’
Fabian: ‘Ik zie het Edu-V afsprakenstelsel als één gedeelde taal waarop verschillende leveranciers aansluiten. In het verleden moest iedere leverancier als het ware de taal van het bronsysteem spreken. Als iedereen voor de gegevensuitwisseling dezelfde taal gebruikt, worden koppelingen generieker en makkelijker te ontwikkelen.’
Joris: ‘Ontzorging op dit soort zaken vinden we in het onderwijs heel prettig. Hoe minder technische zaken we zelf hoeven uit te zoeken, hoe meer tijd, energie en geld er overblijft voor de leerlingen. Leerkrachten moeten nu de ene keer in het leerlingadministratiesysteem kijken en daarna weer ergens anders voor toetsresultaten. Als een update iets verandert, moet je die kennis opnieuw opbouwen. Als je in één systeem alles kunt zien zoals het in de oorspronkelijke bron staat, maakt dat het voor iedereen makkelijker.’
Fabian: ‘Ons product is zelf niet de bron van toetsresultaten. Die expertise ligt bij de toetsaanbieder, zoals Cito. Wij willen die informatie op de juiste manier presenteren. Als iemand de resultaten verder wil analyseren, moet dat rechtstreeks in de applicatie van de toetsaanbieder kunnen. Zo kunnen systemen elkaar ondersteunen.’
Een keurmerk vraagt blijvende inzet
Voor leveranciers vraagt aansluiten op Edu-V om werk achter de schermen. Voor het keurmerk moeten de relevante gegevensuitwisselingen van een product technisch zijn gekwalificeerd volgens de Edu-V standaarden. Ook moet de leverancier de kwalificatie Informatiebeveiliging en Privacy (IBP) op orde hebben. Verandert het afsprakenstelsel of de manier waarop een product gegevens uitwisselt, dan kan herkwalificatie nodig zijn.
Fabian: ‘Aansluiten op Edu-V heeft de afgelopen twee jaar een grote inspanning gevraagd aan de leverancierskant. Onze verwerkersovereenkomst is getoetst volgens de standaard van Edu-V. Ook het aansluiten op het afsprakenstelsel vroeg ontwikkeling van onze kant. We zijn dan ook trots dat we het keurmerk hebben behaald. Voor ons is dat geen eindpunt. We blijven betrokken bij Edu-V en ontwikkelen ons product en onze werkwijze verder, zodat we ook bij veranderingen aan de afspraken blijven voldoen.’
Het keurmerk als onderdeel van de keuze
Voor scholen wordt het Edu-V keurmerk relevant wanneer zij een nieuw digitaal product kiezen. Een school baseert die keuze op verschillende factoren, zoals de onderwijsvisie, functionaliteit, gebruiksgemak en technische randvoorwaarden. Het keurmerk neemt die afweging niet over. Het ondersteunt wel de keuzevrijheid: doordat leveranciers volgens dezelfde afspraken werken, kunnen scholen verschillende producten kiezen die met andere systemen kunnen samenwerken. In het Edu-V keurmerkregister kunnen scholen zien welke producten het keurmerk hebben en welke leveranciers bezig zijn met toetreden.
Joris: ‘Als we iets nieuws kiezen, kijken we eerst: wat zoeken we, waar zijn we nu niet tevreden over en wat moet beter? Dat kan heel praktisch zijn of over onze visie op goed onderwijs gaan. Veiligheid kan bijvoorbeeld belangrijk zijn. Als in die gesprekken blijkt dat de elementen van het Edu-V keurmerk aansluiten bij wat wij belangrijk vinden, wordt dat keurmerk belangrijk in de keuze.’
Fabian: ‘De meerwaarde van het keurmerkregister is voor mij dat de informatie op één plek staat. Dat maakt de keuze voor een leverancier makkelijker.
Van kiezen naar koppelen
Een keuze voor een digitaal product van een leverancier staat zelden op zichzelf. Scholen werken met verschillende systemen die vervolgens gegevens met elkaar moeten kunnen uitwisselen. Gezamenlijke standaarden helpen om dat veilig en op een vaste manier te doen.
Joris: ‘Iedere school is anders. Goed onderwijs vergelijk ik met een maatpak. Je moet kunnen kiezen en invloed houden op wat je waar wilt doen en zien. Die keuzevrijheid vind ik belangrijk.’
Fabian: ‘Om die keuze te kunnen houden, moeten producten van verschillende leveranciers goed met elkaar kunnen samenwerken. Daar helpt Stichting Edu-V bij met gezamenlijke standaarden voor gegevensuitwisseling. Uiteindelijk moet een leerkracht daar zo min mogelijk van merken. Je opent je scherm, vindt wat nodig is en gaat weer verder. Je bent niet bezig met een systeem. Je bent bezig in de klas.’
Fabian Wattimena is product owner van SERA Datawijzer en werkte eerder als leerkracht. Met SERA werkt hij aan een leerlingenadministratiesysteem met geïntegreerd leerlingvolgsysteem.
Joris van Veen is directeur van PCB Johannes Post in Hazerswoude-Dorp en bovenschools ICT-coördinator bij SPO WIJ de Venen. Vanuit die rollen houdt hij zich bezig met de bewuste en doordachte inzet van digitaal onderwijs.
Het Edu-V keurmerk helpt scholen om te zien welke digitale producten voldoen aan belangrijke eisen voor privacy en informatiebeveiliging en werken volgens dezelfde standaarden voor gegevensuitwisseling.
Benieuwd welke digitale producten het Edu-V keurmerk hebben of bezig zijn dit te verkrijgen?